Premievrije lijfrenten
Expert Ivo van Vugt, woensdag 20 juli 2011
Veel mensen hebben in het verleden een lijfrenteverzekering gesloten. Aan een groot gedeelte van deze polissen wordt geen premie meer betaald. In 2009 is er een regeling gekomen om polissen met een kleine waarde fiscaal vriendelijker af te kopen. Lang niet altijd een slechte beslissing.
De premie van een lijfrenteverzekering was fiscaal aftrekbaar en de uitkering is vervolgens belast. Echter is de fiscaliteit van de lijfrente door de jaren heen veelvuldig gewijzigd. Van een zeer gunstige en flexibele regeling is de premie nu nog maar beperkt in aftrek te nemen. De premie is alleen nog maar in aftrek te nemen bij een aantoonbaar pensioentekort en pas periodiek uit te keren na het 65e levensjaar.
Gezien de looptijd van de polissen, het destijds gunstige beleggingsklimaat en de angst voor een pensioentekort, werden deze polissen veelvuldig verkocht. Door diezelfde vlotte verkoop, de fiscale beperkingen en het huidige verslechterde economische klimaat hebben veel mensen besloten om niet meer te betalen voor deze voorziening. Ook met de afschaffing van het spaarloon in 2012 is de verwachting dat er nog meer polissen premievrij worden gemaakt.
Gevolgen
Als er geen premie meer wordt voldaan, wordt er uiteraard niets meer opgebouwd. Gevolg is dat de doorlopende kosten jaarlijks hoger kunnen zijn dan het rendement en de polis zichzelf kan 'opeten'. Door slechte beleggingsresultaten kan dit proces aanzienlijk worden versneld. Ook zal inflatie de waarde uithollen en is de uitkering (inclusief eventueel rendement) op einddatum belast.
Afkoop
Het is mogelijk om de polis nog voor de einddatum af te kopen. De fiscus treedt hier echter erg hard tegen op, omdat dit niet de bedoeling is. De voortijdige en eenmalige uitkering is in dat geval flink belast. Er wordt 20 procent revisierente ingehouden en er dient over de som van de betaalde premies en het rendement progressief belasting in box 1 te worden betaald. De belastingdruk kan zo oplopen tot maar liefst 72 procent.
Omdat er echter zoveel premievrije polissen met een betrekkelijk lage waarde bestaan, is er een tegemoetkoming. De afkoop van ‘kleine' polissen met een waarde tot 4.171 euro is enkel progressief in box 1 belast. De revisierente is dan niet van toepassing. Deze vrijstelling geldt per verzekeringsmaatschappij en niet per polis. Maar let op: de afkoop zal het inkomen doen stijgen. Dit kan nadelige consequenties hebben voor bijvoorbeeld toeslagen en subsidies.
Voortzetten
Soms kan beslist worden om de waarde van de polis over te zetten naar de meer overzichtelijke bankspaarrekening. Er zijn geen aantoonbare kosten, maar bij overlijden komt er enkel vrij aan de nabestaanden wat is opgebouwd.