Eén op de vijf consumenten die een persoonlijk lening aanvraagt, wordt afgewezen vanwege problematisch gokgedrag. Dat blijkt uit onderzoek van financiële vergelijkingssite Geld.nl. Het gaat hierbij om consumenten die aan alle leenvoorwaarden voldoen, maar waar bij controle van de stukken ongezond online gokgedrag naar voren komt. “Wij hebben deze reden van afwijzing in vijf jaar tijd schrikbarend zien toenemen, met name onder jonge consumenten”, vertelt Juul Klarenbeek, expert lenen bij Geld.nl.
Snelgroeiend probleem
Consumenten die online een lening willen aanvragen, kunnen via Geld.nl uitzoeken bij welke kredietaanbieder zij tegen de laagste rente kunnen lenen. “Vervolgens maken wij de gekozen lening in orde. Hiervoor verzamelen en controleren wij de documenten die de kredietverstrekker nodig heeft voor het verstrekken van de lening, waaronder banktransacties” legt Klarenbeek uit. En daar gaat het steeds vaker mis.
Iemand kan op papier aan alle voorwaarden voor een lening voldoen, waaronder voldoende inkomen en een goede balans met vaste lasten. En tóch kan bij controle van de stukken een reden omhoog komen waarom iemand geen lening krijgt. Die reden is steeds vaker omdat de banktransacties problematisch online gokgedrag laten zien. De richtlijnen voor wat ‘problematisch’ is, verschillen per kredietaanbieder, maar veel verstrekkers wijzen een aanvraag af wanneer er elke maand 10% of meer van het inkomen naar online gokplatforms gaat.
“Vijf jaar geleden zagen wij nauwelijks afwijzingen vanwege problematisch gokken voorbij komen. Nu zien we zo’n 20% van de aanvragen hierop afketsen. Dat is een enorme toename. En het probleem groeit nog steeds,” aldus Klarenbeek.
Een gok-epidemie
In 2021 legaliseerde de overheid online gokken voor mensen van 18 jaar en ouder. Dit opende een nieuwe, zeer aantrekkelijke markt voor kansspelaanbieders. Er volgde een golf aan reclames voor online gokken. En hoewel de regels voor online gokreclames sinds juli 2023 flink aan banden zijn gelegd, was het zaadje geplant. Zo meldt het Trimbos Instituut dat het aantal volwassenen dat online gokt, groeit: in 2025 gaf 12% van de volwassen Nederlanders aan online te hebben gegokt. Sinds 2023 neemt ook het aantal mensen met een gokverslaving in de verslavingszorg toe (bron: Trimbos).
Vooral jongvolwassenen kwetsbaar
Online gokken is vooral populair onder jongvolwassenen van 18 tot 23 jaar: zij zijn samen goed voor 22% van alle gokaccounts. Het is ook de meest kwetsbare groep. “Dat beeld herkennen wij”, bevestigt Klarenbeek. “Kijken we naar de groep consumenten die uiteindelijk geen lening kan afsluiten vanwege online gokken, dan is het merendeel hiervan jonger dan 30 jaar.”
Kredietaanbieders trekken grens, maar probleem blijft
Om overkreditering en problemen vanwege leningen te voorkomen, zijn de acceptatiecriteria voor geld lenen de afgelopen jaren steeds strenger geworden. Toch kan iemand met een gokprobleem wél voldoen aan de leennormen. “Dus trekken kredietverstrekkers in dit geval eigen grenzen als het gaat om acceptabel gokgedrag”, licht Klarenbeek toe. “Daarmee willen zij consumenten als het ware tegen zichzelf beschermen.”
Signaal afgeven
Geld.nl wil een signaal afgeven. Klarenbeek: “Als financieel vergelijker zien wij het als onze taak om consumenten te helpen bij het maken van goede financiële keuzes. Hiervoor volgen we wat er speelt in de markt én trekken we aan de bel wanneer onze data een opvallende ontwikkeling laten zien. In dit geval zien wij een groeiende groep (jonge) consumenten die niet kan lenen als gevolg van online gokgedrag."
Klarenbeek vervolgt: "Mensen realiseren zich vaak niet hoeveel impact hun gokgedrag heeft op andere wensen. Wil je bijvoorbeeld geld lenen voor een verbouwing, dan kan je gokgedrag de reden zijn waarom je lening niet doorgaat. Wat ons betreft mogen de regels voor online gokken dan ook nog een stuk scherper.”
